TAKVİYELİ TERMOPLASTİK LEVHA
PRES KALIPLAMA (GMT)
Takviyeli termoplastik kompozit levha preslemesi, yüksek darbe mukavemeti ile sertliği bir arada sağlayan özel bir teknolojidir. Proseste termoplastik reçine ve cam elyafı takviyesinin önceden birleştirilmesiyle elde edilen levha kullanılmaktadır. Önceden belirlenen sıcaklıkta ısıtılmış bu levhalar, kalıp boyutuna uygun olarak plakalar halinde kesilir, uygun sıcaklığa gelen plakalar prese monte edilmiş maçalı kalıplar arasına yerleştirilir ve kalıplar kapatılarak plakalar şekillendirilir. Kalıp sıcaklığı plastik malzemenin sertleşebileceği fakat kalıptan kolaylıkla çıkartılabileceği bir sıcaklıkta tutulmaktadır. Kullanılan preslerde bazı modifikasyonların yapılması gerekse de günümüzde takviyeli termoplastiklerin büyük bir çoğunluğu bu teknik kullanılarak, yüksek hızlı preslerde işlenmektedir. Basınç aralığı 100-200 bar mertebesinde olup, kalıplama süresi parçanın kalınlığına bağlı olarak genellikle 30-90 saniye sürmektedir. Ortalama olarak, 42.500–105.500 kg./cm2 arasında değişen bir eğilme modülü aralığı eldeNedilmektedir.
REÇiNELER
Reçine olarak öncelikle polipropilen kullanılmakla birlikte, PET, PBT ve PC (polikarbonat) gibi termoplastik reçine türleri de kullanılmaktadır.
TAKViYELER
Termoplastik reçine kullanılarak üretilen kompozit levha ürünleri %22-50 arasında cam elyafı içeren geniş bir çeşitlilik arzetmektedir. Takviye türleri kırpılmış cam lişeri, iğnelenmiş kontinü keçeler ve tek yönlü keçeleri içerir. Kırpma ürünleri, karmaşık şekilli parçaların üretiminde kontinü keçeler, yüksek mukavemet gerektiren ürünlerde kullanılmakta, tek yönlü takviyeler çok yüksek eğilme modülü veya sertlik değerleri sağlamaktadır.
EKİPMAN
Prosesin temeli, kızılötesi veya sıcak hava fırınında önceden ısıtılan kompozit plakaların preslenmesine dayanır. Polipropilen için plakaların ısıtılma sıcaklığı 200-215°C mertebesinde olup, ısıtılan plakalar yüksek hızda çalı şan prese yerleştirilir. Bu şekilde kalıplanan termoplastik kompozit plakalar, doğal haliyle treyler iç parçalarında, duvarlarda beton taşıyıcı kalkan olarak, ya da beton şekiller dökmek üzere kullanılabilmektedir.
GMT KALIPLAMA YÖNTEMİNİN AVANTAJLARI
• Yüksek mukavemet, yüksek darbe dayanımı
• Çok amaçlı kullanılabilirlik
• Yüksek verimlilik
• Düşük spesifik ağırlık
• Geri dönüştürülebilirlik
• Uygun maliyet
• ıyi kimyasal dayanım
GMT KALIPLAMA YÖNTEMİNİN DEZAVANTAJLARI
• Yatırım harcamaları SMC de olduğu gibi yüksektir ve benzer kısıtlamaları vardır.
• Kullanıcı sayısının az olması sonucu olarak, rakip malzemelere göre fiyat performansı düşük kalmaktadır.
• Isı dayanımları termoset reçinelerin kullanıldığı proseslerde olduğu kadar yüksek değildir.
GMT UYGULAMALARI
• Tampon bağlantıları
• Araç panel taşıyıcıları
• Koltuk şaseleri
• Motor gürültü kalkanları
• Pil yatakları
• Ön modüller
• Büyük hacimli malzeme taşıyan gemi konteynerleri
• Römork hatları
• Havalandırma şaseleri ıç kapı panelleri ve tavan kaplamaları gelecekteki uygulama alanlarının başında gelmektedir.